Hızla ilerleyen elektronik dünyası ve gittikçe ucuzlayan işlemciler uçuş dünyasında da etkisini bugünlerde hissettirmeye başladı. Uzun zamandır yarışmacı ve uzun mesafe (cross country) pilotlarının tercih ettiği MLR XC 24 Free Flight gibi sadece yamaç paraşütü için üretilmiş GPS'lerle (Global Positioning System) Garmin, Magellan gibi genel maksatlı GPS'lere artık varyometreler de eşlik etmekte.

Aircotek Top Navigator, XC Trainer, Brauniger Compeo (Eski adıyla Galileo) veya yeni ürünleri Competino gibi "ikisi bir arada" hem varyo hem de GPS özelliği olan cihazlar da giderek yaygınlaşmakta.

Söz konusu ürünlerin en basit modelleri bile uçuş esnasında bulunduğunuz ve gitmek istediğiniz yeri enlem, boylam, yükseklik ve daha bir çok veri ile size bildirmekle beraber daha gelişmiş modellerde harita desteğinden tutun, süzülme rasyonlarına kadar bir çok faydalı veri bulunmakta. Uçuş anında bilgi akışı sağlayan GPS'ler aynı zamanda tüm bu bilgileri kaydetmekte ve bilahare söz konusu bilgilerin analizine imkan vermektedir.



CompeGPS, özellikle Yamaç Paraşütü, Delta Kanat veya Ultralight/Trike pilotlarının GPS'lerinden bilgisayarlarına veri aktarımı ve analizi için yazılmış bir programdır.

CompeGPS, GPS'inizin kayettiği verileri alıp dijital uydu fotoğrafları ile 3 Boyutlu olarak eşleştirmekte ve pilotların veya yarışma komitesinin incelemesine sunabilmektedir.

1998 senesinde Iwan Twose kendi uçuş ve bisiklet turlarını kişisel bilgisayarında görüntüleyebilmek amacıyla bir program hazırladı. Başlangıçta oldukça basit olan bu yazlım, ilerleyen zamanlarda İspanya serbest Uçuş Liginin de desteğini arkasına alarak Sivil Havacılık Yarışmaları ve Bireysel Uzun mesafe Uçuşları için ideal bir veri analiz programı haline geldi.

2001 yılında ise oldukça populer hale gelen CompeGPS, artık ticari bir ürün haline geldi ve profesyönel bir ekip tarafından geliştirilmeye ve Sivil Havacılık piyasasına sunulmaya başlandı.

CompeGPS halihazırda uç programcı tarafından geliştirilmektedir (Ivan Twose, Luís Ortiz ve Oriol Paituvi). Piyasaya en son 7 Haziran 2004!te sürülen versiyonunun (5.61) yanısıra pda gibi avuç içi bilgisayarlarında çalışan Pocket PC 2002 ve 2003 ile uyumlu CompeGPS Pocket Land'de piyasaya sürülmüştür.

CompeGPS'in değişik kullanım amaçlarına yönelik farklı versiyonları da bulunmaktadır. Bunlar;
* CompeGPS Air; Sivil Havacılığa yönelik
* CompeGPS Competition; Tamamen Sivil Havacılık yarışmaları ve organizatörlerine yönelik
* CompeGPS Land; OffRoad tutkunları, denizciler, bisikletciler veya genel GPS kullanıcıları için
* CompeGPS Pocket Land; CompeGPS Land'in Pocket PC versiyonu

Bizim ilgi alanımızı oluşturan CompeGPS Air'in özelliklerine gelince;
* GPS ile iletişim kurup veri alma ve aktarma (Com port veya USB üzerinden)
* Dijital Haritaları iki ve uç boyutlu görüntüleme
* Rota ve Hedef Noktası oluşturma
* Uçuş Planlama
* Gerçekleştirilen uçuşun canlandırılması (Animasyon)
* İki ve üç boyutlu seyrüsefer görüntüleme
* Seyrüsefer analizi yapabilecek hale gelmiştir.



Oldukça kolay bir kullanıma sahip olan CompeGPS, birçok marka ve model GPS'i otomatik olarak tanımakta ve bilgi akışını sağlamaktadır.

MLR 24XC Free Flight ile gerçekleştirdiğimiz testte; CompeGPS MLR'I otomatik olarak tanımış, bağlantı oldukça hızlı bir şekilde sağlanmış ve uçuş kaydı otomatik olarak bilgisayara indirilmiştir.

Uçuş kaydı ana ekranda görüntülendığınde eğer uçuş bölgesine ait dijital bir uydu fotoğrafınız var ise söz konusu bölge için otomatik olarak harita program tarafından seçilebilmekte ve uçuş kaydınız, dijital fotoğraf ile eşleştirilerek kullanıcıya üç boyutlu olarak sunulabilmektedir.

CompeGPS ile uyumlu dijital harita uzantıları şunlardır; *.jpg, *.bmp, *.png, *.map, *tif, *.ecw, *.sid, *.kap, *.geo, *.mpv, *.e00, *.dxf, *.dwg

Uçuşunuzun dijital haritayla eşleştirilmesi için tek yapılması gereken, uçuş kaydınızın üzerne gelip, farenin sağ tuşuna basıp "Search for best Map here" (Bu bölge için en uygun haritayı bul) seçeneğine tıklamaktır.

Eğer söz konusu uçuş bölgesi için dijital uydu fotoğrafınız yok ise, benzer şekilde Haritalar (Maps) sekmesindeki internet üzerinden NIMA Orthomaps veya NIMA DEM DTEDO kaynaklı haritalar otomatik olarak aranmakta ve bilgisayarınıza indirilebilmektedir.(Benzer hizmet veren Mapblast'in internet sitesi maalesef kapanmıştır)

57kpb'lik bir modem ile NIMA Orthomap veya NIMA DEM DTEDO'dan dijital haritalar takriben 15 - 20 dakikada indirilebilmekte, Tüm bu işlemler, CompeGPS tarafından uçuşuş gerçekleştirldiği koordinatlar göz önüne alınıp otomatik olarak gerçekleştirlmektedir.

Yaptığınız tüm uçuşları kısa notlarla defterlere kaydetmek yerine CompeGPS sayesinde bilgisayarınıza uçuşunuzun tüm detaylarıyla görsel bir şölen eşliğinde kaydedebilirsiniz. Lob Book'unuzu artık bilgisayar'da saklayabilir ve istediğiniz zaman uçuşunuzun kaydını tekrar izleyebilirsiniz.

Fotoğrafta gördüğünüz üzere, Dijital Harita ile eşleştirilen kaydınız, Uçuşlar (Flights) sekmesinden Animasyon (Animation) Seçeneği sayesinde canlandırılabilmektedir. Uçuşunuza ait dijital görüntü, hız ve görüş açısının tarafınızca belirlenebildiği üç boyutlu bir sunuma dönüşmekte ve yeryüzeyinin neresinde termikle kaç metre irtifa aldığınız veya hangi bölgede çöktüğünüz açıkça görülebilmektedir.

Bir çok özelliğinin yanı sıra yarşıma direktörleri CompeGPS Air sayesinde de Compe GPS Competition'a gerek kalmadan FAI kurallarına paralel olarak görevler (task) oluşturulabilmektedir. Yarışma (Competition) bölümünde yeni görev belirleneceği zaman, FAI yarıçapı, dönüş notları, hedef uzaklığı verileri otomatikman gelmektedir. İstendiği taktirde, söz konusu öellikler yarışma direktörü tarafından da belirlenebilmekte, değiştirilebilmektedir. Bu özellik özellikle uzun mesafe (Cross Country) uçuşlarının özendirilmesi amacıyla tecrübesiz pilotlar için düzenlenen organizasyonlarda basitlenmiş görevler oluşturmak açısından çok faydalı olmaktadır.

Özellikle Amerika'da, Yamaç Paraşütüne yeni başlayanları uzun mesafe uçuşlarına özendirmek, eğitmek ve yarışma heyecanı tattırmak amacıyla "Rat Race" diye adlandırılan yarışmalar düzenlenmekte ve bu sporun ileri gelenleri tarafından sembolik bir ücret karşılığı GPS kullanımı, seyrüsefer veya meteorloji konularında kısa süreli eğitimler verilmektedir. Bu eğitimlerin ardından, yarışmacılara basitleştirilmiş görevler verilip tecrübe kazanmaları amaçlanmaktadır. Umarım ülkemizde de bir gün benzer organizasyonlar gerçekleştirilir. ("Rat Race" hakkında daha fazla bilgi için bkz Paraglider Magazine 2nci cilt no 3 veya www.mphsports.com...)

Bilgisayarınıza CompeGPS kurabilmeniz için gerekli minimum sistem gereksinimi şöyledir;
PC Pentium 100 veya eşdeğeri
Windows 98/ME/NT4/2000/XP işletim sistemi (maalesef linux mevcut değil)
32 MB boşluk...

Herkese keyifli, emniyetli uçuşlar...

Copyright © 2006, esener.net | cenk.esener.net